Zabytkowe budynki z dobudowanymi... balkonami

Olsztyńskie Towarzystwo Budownictwa Społecznego chce przerobić historyczne budynki koszarowe przy ul. Artyleryjskiej na bloki mieszkalne. Problem w tym, że projekt zakłada styropianowe docieplenie ścian i dobudowę... balkonów. - Czemu ktoś chce oszpecić te piękne domy? - niepokoją się konserwatorzy zabytków.

Na terenie dawnych koszar przy ul. Artyleryjskiej miasto posiada cztery obiekty. Trzy z nich zachowały niemal pierwotny wygląd z początku XX wieku. Jeden wiele lat temu został niestety przebudowany. Opuszczone domy są położone w części północno-wschodniej, czyli tzw. koszarach piechoty. Budynki tworzą zwarty kompleks wokół placu apelowego.

Olsztyńskie Towarzystwo Budownictwa Społecznego przygotowało projekt ich przekształcenia. Zakłada on otynkowanie domów, a także docieplenie z zewnątrz i dobudowę balkonów. Ma tu powstać w sumie ponad sto mieszkań. Tak przebudowane koszarowce przypominałyby jednak bardziej współczesne osiedle niż historyczną zabudowę.

Podobne wątpliwości towarzyszyły innej inwestycji OTBS-u - budynku mieszkalnego przy ul Jagiellońskiej, który także został ocieplony i przerobiony z zewnątrz.

Teraz plany miejskiej spółki stanęły pod znakiem zapytania, bo spotkały się ze sprzeciwem konserwatorów zabytków. - To zadziwiające, że piękne budynki ktoś chce oszpecić w taki sposób. Po co dodatkowo okładać styropianem grube na ponad 70 cm mury? - zastanawia się Kazimierz Sobaczewski, inspektor ochrony zabytków. - To kolejny przypadek, że zabytek na siłę dostosowuje się do potrzeb, zamiast znaleźć taką funkcję, która odpowiadałaby jego charakterowi.

Konserwatorzy zakończyli już postępowanie dotyczące wpisania zespołu przy ul. Artyleryjskiej do rejestru zabytków i przygotowują stosowny wniosek w tej sprawie. Wystąpiło o to w lutym Stowarzyszenie na rzecz Ochrony Krajobrazu Kulturowego "Sadyba". Taki wpis mógłby ochronić te i inne budynki przed zbytnią ingerencją.

Ale plany miasta są także poważnie zaawansowane. - Projekty są gotowe i przygotowywany jest wniosek o zgodę na budowę - przyznaje Halina Zaborowska-Boruch, wiceprezydent Olsztyna. Jednak ostateczna decyzja, czy przygotowany projekt zostanie zrealizowany, na szczęście jeszcze nie zapadła.

- Zamierzamy zobaczyć, jak podobne realizacje zostały wykonane w innych miastach w Polsce. Na pewno nie będziemy robili niczego wbrew wskazaniom konserwatorów - zapewnia wiceprezydent Olsztyna. Urzędnicy sprawdzą też, czy nie uda się uzyskać odstępstw dotyczących certyfikatów energetycznych, które ich zdaniem wymuszają ocieplenie obiektów.

Jacek Strużyński architekt: - Projektanci muszą zwracać uwagę, że mają do czynienia z obiektem zabytkowym. Bywa, że lofty są bardzo śmiałe, jednak wszystko zależy od klasy architekta i jego umiejętności dobrania projektu do charakteru obiektów.

Strużyński zwraca także uwagę na wagę wyboru odpowiedniej funkcji: - Szkolne bądź biurowe nie wymagałaby aż takich ingerencji.

Pozytywnym przykładem może być Olsztyńska Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania, która zrezygnowała z okładania obiektu styropianem podczas rewitalizacji jednego z istniejących tu koszarowców.

To nie pierwsze zastrzeżenia dotyczące zagospodarowania koszar przy ul. Artyleryjskiej. Oburzenie obrońców krajobrazu wywołała np. wydana w ub. roku zgoda na wycięcie niemal 150 drzew na tym terenie. Chodziło o ułożenie kanalizacji pod pobliskie osiedle. Zezwolenie na budowę w bezpośrednim sąsiedztwie tego terenu tak dużej "mieszkaniówki" także wywołało dyskusje i zastrzeżenia. Wątpliwości budzi również rozbiórka niektórych budynków na terenie koszar.

Koszary przy ul. Artyleryjskiej

To dwa kompleksy - piechoty i artylerii. Pierwsze budynki powstały pod koniec XIX wieku. Na początku XX zostały rozbudowane. W latach 1904-1905 dobudowano kolejne koszary, w których stacjonował 2. batalion 150. Pułku Piechoty.